پارسه
جمعه ۲۴ آذر ۱۳۹۶   |   Friday 15 December 2017
خبر فوری :
منو اصلی

کد خبر: 5374

تاریخ انتشار: ۳۰ خرداد ۱۳۹۶ - ۱۹:۳۴

دسته : یادداشت

شبکه بانکی، واسطه یا سیاه‌چاله وجوه

بر اساس مباحث نظري کارکرد بانک‌ها به عنوان واسطه وجوه، تسهيل انتقال منابع از بخش پس‌اندازکننده جامعه (عموما خانوار) به بخش توليدي (بنگاه‌ها) است. لازمه اين فعاليت ايجاد تعادل مناسبي در اين بازار است که بتواند براي سه بازيگر اصلي يعني سپرده‌گذار، بانک و تسهيلات گيرنده مقرون به صرفه باشد.

در شرايط کنوني نرخ‌هاي سود بانکي سپرده‌گذاري در بانک را بسيار جذاب و دريافت تسهيلات براي توليد را کاملا غيرجذاب ساخته است؛ تا حدي که توليدکننده‌کنندگان نیز سرمايه خود را نقد کرده و آن را در بانک سپرده‌گذاري می‌نمايند. در صورتي که تورم کمي بالاتر از نرخ سود بانکي بالا باشد، بنگاه‌ها در فرايند زمانبر توليد عملا از تورم منتفع ‌مي‌شوند اما با در نظر گرفتن وضعیت کنوني، شبکه بانکي کشور نه تنها کارکرد سنتي خود يعني رساندن منابع به بخش حقيقي را انجام نمي‌دهد، بلکه به يکي از اصلي‌ترين موانع توليد تبديل شده‌ است. در واقع حساب‌های سپرده‌گذاری مانند سیاه‌چاله‌ای هستند که اولا به شدت منابع مالی را درون خود می‌کشند و ثانیا دریافت تسهیلات از منایع آنها نیز بسیار پرهزینه است، ضمن آنکه نرخ سود آنها سایر بازارهای مالی را نیز غیرجذاب نموده است.

حال سوال اين است که عملا حجم کنوني تسهيلات بانکي با چه انگيزه‌اي به چه افرادي پرداخت مي‌شود؟ متاسفانه بخش زيادي از اين تسهيلات در واقع استمهال تسهيلات گذشته است. بانک‌هاي به دلايل مختلف از جمله پيچيد‌گي‌هاي حقوقي پيگيري مطالبات غيرجاري، بعضا ترجيح مي‌دهند با ارائه تسهيلات جديد به بدهکاران براي بازپرداخت بدهي‌هاي قبلي خود، عملا زمان بازپرداخت بدهي‌ها را به تعويق انداخته و مطالبات غيرجاري را تبديل به مطالبات جاري نمايند. از اينرو نه تنها آمار موجود در مورد مطالبات غيرجاري بيانگر حجم واقعي اين مطالبات نيست، بلکه آمار تسهيلات بانکي نيز نشاندهنده ميزان منابع انتقال يافته به بخش توليدي نيست.

سوال اينست که سرانجام اين فرايند به کجا منتج خواهد شد؟ با نرخ‌هاي فعلي که بانک‌ها به سپرده‌گذاران پرداخت مي‌نمايند عملا روز به روز به حجم سپرده‌هاي بانکي يا همان حجم نقدينگي افزوده مي‌شود که نتيجه آن افزايش روزافزون بدهي‌هاي بانکي (روزانه صدها ميليارد) به سپرده‌گذاران است. از سوي ديگر به دليل عدم وجود توليدکنندگان علاقمند دريافت تسهيلات، عملا واسطه‌گري وجوه صورت نمي‌پذيرد که نتيجه آن عدم سودآوري فعاليت هاي بانکي است. بنابراين همواره بر حجم تعهدات بانکي افزوده مي‌شود که اين در نهايت منشا ورشکستگي بزرگي در بخش بانکي خواهد شد.

با توجه به وضع موجود نکات مهمي که در هر راهکار پيشنهادي بايد بدان‌ها پاسخ داد اولا مساله کاهش نرخ سود است که بدون تحقق آن عملا امکان اصلاح پايدار نظام بانکي وجود ندارد. نکته ديگري که در برخي از راهکارهاي پيشنهادي از آن غفلت مي‌شود آنست که راهکار مواجهه با اين حجم از نقدينگي شکل گرفته صرفا مساله هدايت نقدينگي (به سمت بخش‌هاي حقيقي) نيست. بايد توجه داشت که اکنون بخش قابل توجهی از نقدينگي موجود از سنخ بدهي‌هاي بدون پشتوانه‌ي (!) شبکه بانکي است که در صورت مطالبه توسط سپرده‌گذاران پيش از نقد شدن، عملا منجر به نکول بانک‌ها خواهد شد.

در این شرایط بسیار خطرناک که حجم نقدینگی یا همان بدهی‌های شبکه بانکی به سرعت در حال افزایش است، تعلل بیشتر در اجراي يک طرح نجات عملا به معنی حرکت به سمت بروز ورشکستگي بزرگي خواهد بود که عوارض غیرقابل جبرانی را بر اقتصاد کشور به همراه خواهد داشت.

مرتضی زمانیان

*اقتصاددان و مدیر گروه مطالعات اقتصادی انديشكده مطالعات حاكميت و سياست‌گذاري

برچسب ها :
دیدگاه کاربران
*

ایمیل شما برای همه نمایش داده نخواهد شد.

*

از نوشتن نظرات با حروف لاتین (فینگلیش) خودداری کنید.

*

از ارسال نظرات غیر مرتبط با متن خبر , تکرار نظرات دیگران , توهین به سایر کاربران و ارسال متن های طولانی خودداری نمائید.

*

نظراتی که حاوی تهمت و بی احترامی به مقدسات مذهبی , ادیان الهی , مسئولان کشوری , اقلیت های قومی و مذهبی و مغایر با عرف و قوانین جاری کشوری باشد منتشر نخواهد شد.


ارسال دیدگاه

*

*

*

پربازدیدترین ها
  • روز
  • هفته
  • ماه
  • سال
  • سیاسی

    نوبخت:‌جامعه را متشنج نکنیم

    رایزنی سفیر ایران در عراق با سفرای اروپایی

    داعش باعث تعمیق نفوذ سیاسی و نظامی ایران در منطقه شد/ حلقه مستحکم دفاعی و نظامی مسلمانان در منطقه ایجاد شده است

    رای ایجاد شغل باید سوخت را گران کنیم!

    مردم فلسطین باید مسلح شوند/ اقدامات ترامپ باعث تعمیق نفود ایران شده است

    حاجی‌زاده: در داخل موشک‌ می‌سازیم ولی «واگن قطار» وارد می‌کنیم/ زارعی: همه سلائق را برای خدمت در بسیج اساتید جمع می‌کنیم

    ادعای جدید آمریکایی ها علیه ایران در سازمان ملل

    عملکرد سپاه و ارتش در خدمت رسانی به زلزله‌زدگان خوب بود/ اهدای ۶ کانکس به زلزله‌زدگان

    آخرین خبرها از پرونده محمود صادقی و سلفی‌بگیران مجلس

    ترامپ باید از اسرائیل و عربستان برای مواجهه با ایران حمایت کند

    مردم ما هنوز متوجه عمق خطر تکفیری‌ها در منطقه نشده‌اند/ در داخل موشک‌ می‌سازیم ولی "سنگ‌پا" وارد می‌کنیم

    غلطی از دشمن سر بزند با مشت‌های محکم ما روبرو می‌شود

    همه سلایق را برای خدمت در بسیج اساتید جمع می‌کنیم

    انگلیس، تماما توطئه و خیانت است/ آن‌ها دنبال باج خواهی از ملت‌ها هستند

    سردار حاجی زاده: در حوزه موشکی و پهپادی در لبه تکنولوژی قرار داریم

    فرهنگی

    پیکر خالق پویانمایی «قصه‌های خوب برای بچه‌های خوب» در بهشت زهرا(س) آرام گرفت

    بازجویی‌های «ترور سرچشمه» در شبی که «بانو قدس ایران » ناگهان به جشنواره آمد

    تتو روی بدن دختران و پسران تهرانی با تصاویر غیراخلاقی و نمادهای شیطانی!

    اعلام نامزدهای مسابقه ملی جشنواره «سینماحقیقت»/ پیشتازی «در جستجوی فریده» و «زنانی با گوشواره‌های باروتی»

    دلائل بروز طلاق از نظر قرآن

    سه‌گانه "قصه‌های سبلان" محمدرضا بایرامی به ترکیه می‌رود

    داستان تربیتی «از کدام سو» به چاپ هفتم رسید

    دلنوشته بازیگر برای پدرش +عکس

    برگزیدگان دوازدهمین جشنواره «مدهامّتان» معرفی شدند+ اسامی

    یک چشمه بعد از «ترور سرچشمه»

    چرا مشروبات الکلی حرام است؟

    اسناد تاریخی که مانع از تحریف تاریخ‌نگاران تندرو جمهوری آذربایجان شد

    نشست تبادل نظرات کاریکاتوریست‌های ترکیه و ایران به روایت عکس

    عکس/ همایش انتظارات از دانشگاه در تراز انقلاب اسلامی

    موانع فرهنگی مؤثر بر پیشرفت/امروزه توسعه پایدار هر کشور مقوله‌ای درون‌زا و اجتماعی است

    گردشگری

    دهکده گردشگری تمندان خاش میزبان مدیران ارشد آژانس های گردشگری آلمان

    جشن ثبت کلپورگان تنها روستای صنایع دستی جهان

    ۸۰ درصد صادرات گلیم ایران از سیرجان کرمان است

    نام «غیاث الدین جمشید کاشانی» در فهرست مشاهیر یونسکو ثبت می شود

    گراند هتل دلیلی روشن بر محوریت گردشگری در توسعه قزوین

    عوارض خوش و ناخوش «عوارض خروج از کشور»

    تبادل ارکسترهای ایران و قزاقستان/ شب قزاق ها در نیاوران

    مونسان: تغییر سازمان میراث فرهنگی به وزارتخانه مشکلی را حل نمی‌کند

    هنر بانوان روستای کوچک کلپورگان در سطح جهانی قابل تحسین است

    برنامه‌های هفته پژوهش در پژوهشگاه میراث‌فرهنگی و گردشگری

    کارگاه سفر و گردشگری با خودروی شخصی در سعدآباد برگزار می شود

    آغاز جشن‌های ثبت جهانی دهکده و شهرهای جهانی صنایع‌دستی ایران

    'کتله خور' زنجان شگفتی بی نقاب زمین

    گشایش نمایشگاه بین المللی فرهنگ و غذاهای جهان با حضور ایران در پاکستان

    تخریب بخشی از دیوار قلعه پرتغالی های جزیره هرمز

    هنری

    ماجرای بیهوش شدن جواد عزتی سر صحنه فیلم "آینه بغل" / معرفی فیلم‌های اصلی بخش سودای سیمرغ در اوایل دی ماه

    ساوه میزبان جشنواره فیلم "۱۰۰ثانیه"

    دو کتاب در حوزه شعر و داستان / "شکست قلم" و "دسته‌گل‌های وحشی زیبا هستند" منتشر شد

    ششمین روز از دومین جشنواره موسیقی کلاسیک ایرانی در تالار رودکی

    دو نقاشی از اگرتون و آمورسولو در بونامز لندن / عکس

    بهرام جمالی: دولت باید حامی جشنواره موسیقی کلاسیک ایرانی باشد نه مجری آن / نیازمند یک مرکز حفظ و اشاعه معاصر هستیم

    هنر ویکتوریایی، امپرسیونیست‌ها و هنرمندان پیشارافائلی در ساتبیز لندن

    ترنم مهر در گالری "ایوان سپید" البرز

    تکریم مصطفی رزاق‌کریمی و سعادت‌علی سعیدپور در جشنواره بین‌المللی فیلم مستند ایران "سینماحقیقت"

    آثاری از پیکاسو، وارهول، شاگال، رامبرانت و دیگران در بونامز لندن

    نمایش موزیکال "گوژپشت نتردام" در سه جشنواره بین‌المللی اجرا می‌شود

    نشست خبری چهارمین فستیوال موسیقی نواحی آینه‌دار در تالار وحدت

    شوخی‌های تراژیک و حضور غایب انسان / گالری‌گردی هنرآنلاین در ۴ نمایشگاه

    ۱۰ عکس برتر هفته / از ناآرامی‌ها در رام‌الله تا آوارگان مسلمان در بنگلادش

    شکل‌های عجیب شب / یازده منظره از شب اثر "گودریوت رُی"

    ورزشی

    محرومیت رئیس کنفدراسیون فوتبال برزیل به اتهام دریافت رشوه

    خوش و بش ربیعی و برانکو قبل از شروع بازی/ عکس یادگاری با مدیرعامل بادران

    هاینکس: بایرن مونیخ می‌تواند لیگ قهرمانان را فتح کند

    مدیرعامل استقلال به وعده اش عمل کرد/ شفر شارژ شد

    مارادونا: با من شوخی نکنید!

    فیفا سیاه‌نمایی نکند، فقط یک استادیوم از برنامه عقب است

    تاج: توافق‌نامه با قطر استثنایی است و در قفسه خاک نخواهد خورد

    فاطمه نصیری و نیره سلامتیان از رقابت های پاراآسیایی جوانان می گویند+ فیلم

    منصوری: شاید برخی شرایط را درک نکنند اما روند کار تیم ملی جودو رو به رشد است

    تیمی که پرسپولیس برای استقلالی‌ها نگه داشت!

    ناگفته های مهرداد مرادی؛ برنده سه مدال طلای دو و میدانی نابینایان+ فیلم

    روبن «درکلاسیکر» را از دست داد

    صحبت‌های بمب نقل و انتقالات در مورد حضورش در تیم رقیب استقلال

    بانوان در ورزشگاه به تماشای فوتبال نشستند! + عکس

    قشقایی را هنوز یادمان است/ تهدید مدیرعامل بادران می تواند هشدار مضاعف باشد

    رفتن به نوارابزار
    طراحی سایت سئو